30 augustus 2010

De wereld

De wereld is volkomen gestoord en perfect tegelijkertijd.

Het is gestoord omdat.........(hierna zou een lang stuk volgen over van alles en nog wat).

Het is perfect omdat het een perfecte afspiegeling is van onze eigen geestestoestand (ja, ook die van jou, niet alleen van de z.g. ander, het ego heeft het vingerwijzen naar de ander tot een ware kunst verheven).

Perfectie van waanzin dat is de wereld waarin wij leven.




 

29 augustus 2010

Bevroren Licht

Enige citaten van de natuurkundige David Bohm:

"Tijd ontstaat uit het tijdloze"

"Materie is bevroren Licht"

Alles is Licht en in wezen tijdloos.

"Als de persoon op geen enkele manier Licht tracht te manipuleren, er bang voor te zijn of te bewonderen als ware het buiten hemzelf, maar er innerlijk mee versmelt vinden Bevrijding en Verlichting plaats."

"Christus zei: Ik ben het Licht"  

Wij zijn allemaal het Licht.

Hier is meer te lezen voor de liefhebber

Spiritualiteit

Spiritualiteit is m.i. het ervaren van het Goddelijke.

Dit Goddelijke is een onpersoonlijk iets. 

In eenvoudige vormen van religie wordt het Goddelijke vaak buiten de mens geplaatst en gepersonificeerd in een Godsentiteit.

In meer ontwikkelde vormen wordt het Goddelijke gezien als al wat is. Het is niet mogelijk contact te maken met het Goddelijke want je bent het al. Wat wel een probleem is voor 'de zoeker' is om datgene te ervaren wat al het geval is. Dus niet alleen het op een intellectuele manier weten, maar het ook echt te ervaren. 

Momenteel is er een tendens dat spiritualiteit verward wordt met persoonlijke groei en/of therapie. Kenmerk van die andere benaderingen is dat ze wel persoonlijk zijn. Vaak wordt de persoon met al zijn eigenaardigheden diepgaand geanalyseerd en is het doel dat de persoon beter kan functioneren.

Doel van spiritualiteit is juist niet om de persoon te analyseren en zeker niet om deze beter te laten functioneren (dus eigenlijk heb 'je' niets aan spiritualiteit), maar om de illusie van de afzonderlijke persoon te doorzien.

Persoonlijke therapie kan heel nuttig zijn. Ik denk zelfs dat als mensen nog veel persoonlijke problemen hebben het 'gevaarlijk' kan zijn om de persoon als illusie te ontmaskeren. Alleen rijpe vruchten kunnen van de boom vallen.

Stel iemand is slecht geaard dan is het mogelijk dat het ontmaskeren van de persoon leidt tot desoriëntatie, zelfs een psychose is dan denkbaar.

Zelf heb ik jaren lichaamswerk, bio-energetica e.d. gedaan voordat ik me ging wagen aan non dualiteit. Denk ook dat dat de juiste volgorde is.
Eerst aarden in de droom en illusionaire problemen oplossen en vervolgens inzien dat het een droom is......

Er is een plaats voor persoonlijke therapie en er is een plaats voor spiritualiteit. Het is echter wel belangrijk is om een duidelijke splitsing te maken tussen deze begrippen en niet alles te plaatsen onder de noemer spiritualiteit zoals nu gebeurt.

Voordeel van een duidelijk onderscheid is ook dat mensen spiritualiteit niet zien als een manier om persoonlijke problemen op te lossen want dat is het per definitie niet.

Spiritualiteit is een onpersoonlijk iets waarbij de persoon met al zijn kenmerken en levensverhaal volkomen oninteressant is.
Bij therapie staat de persoon met zijn eigenschappen en zijn verhaal juist in het brandpunt van de belangstelling.

Het gaat om twee totaal verschillende zaken. Soms krijg ik de vraag wat heb je aan spiritualiteit? De persoon heeft er helemaal niets aan. De persoon heeft wel iets aan therapie.  

28 augustus 2010

Dat wat niet verandert

De persoonlijkheid verandert doorlopend.
Het bewustzijn waarin het verhaal van de persoonlijkheid zich afspeelt niet.
Het is een stilte die niemand opmerkt, maar waarbinnen al het 'gedoe' dat we 'leven' noemen zich afspeelt.
Dus wie ben je dan de wisselende persoonlijkheid met zijn levensdrama of die stilte?
Iedereen denkt die wisselende persoonlijkheid, maar misschien heeft niemand gelijk......

26 augustus 2010

Het einde van het idee van de vrije wil is het begin van vrijheid

Het fijne van het einde van de illusie van vrije wil en persoonlijke reincarnatie is dat er niemand is die schuldig is, verantwoordelijk, gestraft kan worden, iets anders had moeten doen, van wie iets verwacht kan worden, die fouten kan maken, die verkeerde dingen kan doen.

Wat rest is absolute vrijheid, onkwetsbaarheid en harmonie.

Kijk toch vooral naar onderstaande videoclip waarbij Roger Daltrey vrijheid symboliseert temidden van een rare wereld.

Maar freedom tastes of reality. Er is maar 1 realiteit en dat is absolute vrijheid.




I'm free - I'm free,
And freedom tastes of reality,
I'm free -I'm free,
And I'm waiting for you to follow me.


If I told you what it takes
to reach the highest high,
You'd laugh and say 'nothing's that simple'
But you've been told many times before
Messiahs pointed to the door
And no one had the guts to leave the temple!


I'm free-I'm free
And I'm waiting for you to follow me.
I'm free-I'm free
And I'm waiting for you to follow me

Frustratie

ALLE frustratie komt voort uit het idee dat het leven datgene zou moeten doen wat het 'ik' wil, jij denkt dat je keuzes moet maken en in staat bent om dat op de een of andere manier af te dwingen en dat meestal niet lukt (en wanneer het lijkt te lukken dat alleen gebeurt omdat het leven dat wil).
Zolang de hypnose in stand blijft dat er een ik is die iets zou kunnen of moeten doen is een leven in vrede  onmogelijk.

De body/mind is slechts een instrument dat door het leven gebruikt wordt. Net zoals een blokfluit een instrument is dat de speler gebruikt.

Kan een blokfluit bepalen welk deuntje er wordt gespeeld?

En het mooie is de blokfluit heeft daar geen enkel probleem mee.

    

25 augustus 2010

Ademen

Adem 'jij' of is ademen iets wat gebeurt?

Als 'jij' ademt hoe kan het dan dat ademen doorgaat ook als 'jij' slaapt, dus niets kan doen?

Denk jij of vindt denken plaats?
(hint: weleens een gedachte gehad zonder dat je er om gevraagd had?)

Leef jij of vindt leven plaats?

Leef jij je leven of leeft het leven jou?



24 augustus 2010

Vrije wil volgens Gerard t Hooft

Gerard t Hooft is een Nederlander die in 1999 de nobelprijs voor natuurkunde ontving.  

Het is opmerkelijk dat vaak de meest vooraanstaande en diepgravende wetenschappers er in slagen om de goddelijke hypnose te doorbreken. Kennelijk helpt een zekere intelligentie bij dat proces.

Hij is ook degene die aankwam met het holografische principe van het universum. Later hebben andere (middelmatige) auteurs dat principe gepopulariseerd. 

Hier enige citaten:
 
“De vrije wil bestaat niet. Onze keuzes worden bepaald door de natuurwetten.”
“Onze keuzes liggen dan wel vast, maar we kunnen toch niet voorzien wat er gebeurt. Dus het maakt niet uit.”

Zelf voel ik me veel meer verbonden met iemand als Gerard t Hooft dan met de vrolijke New Agers wiens levensvisie veelal in het beste geval gekenmerkt wordt door naïeve oppervlakkigheid (beetje shoppen in allerlei diverse benaderingen en oppakken wat het ego het beste uitkomt) en in het slechtste geval door totale verdwazing en achter na lopen van sectarische figuren.

(overigens behoor jij lezer niet tot deze categorie, anders had je nooit deze blog gelezen)..  

22 augustus 2010

Het einde van ons universum

Wetenschappers zijn het er overeens dat het universum voor eeuwig steeds sneller zal uitdijen.
Er komt een moment waarop alle Zonnen gedoofd zijn en de restmaterie wordt geconsumeerd door Zwarte Gaten.
Als dat is gebeurd zullen ook de Zwarte Gaten vervliegen.
Dat is het moment dat al het gemanifesteerde is opgegaan in het ongemanifesteerde.

Gezien vanuit onze tijdsbeleving lijkt dat proces lang in beslag te nemen.

Maar het is denkbaar dat er wezens bestaan voor wie dit hele proces niets anders is dan het opblazen van een bel die vervolgens vervliegt.

Laten we daar maar eens aan denken als we ons druk maken over wat dan ook. Als we onszelf en wat er gebeurt belangrijk vinden.

Al het gemanifesteerde is slechts een bel die zal vervliegen en terugkeren in het ongemanifesteerde.



   

Vrije wil voor dummies

""Jij" hebt geen invloed gehad op of je werd geboren, dat je werd geboren in een menselijk lichaam, dat je werd geboren op deze planeet, hoe je hersenen in elkaar zitten, hoe je lichaam in elkaar zit, wie je ouders waren en hun gewoonten, de eventuele aanwezigheid van broertjes, zusjes en hun gewoonten, de cultuur waarin je geboren werd (inclusief normen, waarden en opvattingen van die cultuur), de religie waarmee je te maken kreeg, de tijd waarin je geboren werd, de economische situatie, de plaats van geboorte, het onderwijs systeem waarmee je te maken kreeg  of je een man of vrouw werd, het andere leven op Aarde (planten en dieren), de aanwezigheid van ziekten, politieke leiders, het klimaat en nog veel meer.
En dan toch nog praten over vrije wil?
Kom nou.

19 augustus 2010

Hersenonderzoek

Hier een overzicht van wetenschappelijke artikelen over hersenonderzoek.
Steeds meer wordt duidelijk dat allerlei persoonlijke eigenschappen bijv. of we wel of niet gevoelig zijn voor angst, hoe we reageren op prikkels enz. hun oorzaak vinden in hoe onze hersenen in elkaar zitten.
Eigenlijk niet zo verrassend want als iemand bijv. Alzheimer krijgt dan verandert de karakter structuur totaal.
Of we het nu leuk vinden of niet de eigenschappen van de persoon worden vooral bepaald door hoe zijn hersenen in elkaar zitten. Daarop heeft de persoon geen enkele invloed gehad.
Het ego vindt dat een beetje platvloers en verzint daardoor concepten als ziel e.d.  Echter dat is allemaal onzin. We zijn gewoon een biologische machine gemaakt door het Ene.

18 augustus 2010

Natuurlijke staat?

Een baby is in de baarmoeder. Al zijn wensen worden automatisch vervult. Mede omdat de hersenen nog in opbouw zijn wordt er geen ik ervaren. Hij ervaart slechts eenheid.


De baby gaat uit de baarmoeder. Dit proces verloopt niet altijd even prettig. Er komt een dokter, lichten verschijnen. De baby weet niet precies wat er aan de hand is, maar het vermoeden kan oprijzen dat er sprake is van een wereld die niet helemaal functioneert volgens de behoeften van het ik. Dualiteit is geboren. Therapeuten hebben het in dit verband over het geboortetrauma. Er bestaan therapieën (rebirthing bijv.) om de gevolgen hiervan te boven te komen.
Kennelijk zorgt dit voor een stevig trauma. Logisch want het is het begin van een overgang van non dualiteit naar dualiteit. 

In advaita kringen heeft men de gewoonte om te zeggen dat het ik pas verrijst na enige jaren. Echter gezien dit geboortetrauma vermoed ik dat het bij de geboorte intreedt, zij het in primitieve vorm.
De baby groeit verder op. Al snel merkt hij dat de moeder niet altijd beschikbaar is. Soms wil de baby eten, maar is de moeder even weg. Het wordt duidelijker dat er een wereld is die niet altijd op zijn behoeften reageert. Meer dualiteit.
De baby groeit op en het verschil tussen ik en de wereld wordt steeds duidelijker. Voedsel vliegt niet automatisch in je mond, nee je moet iets doen om voeding tot je te nemen. Als is de moederliefde groot moeder is niet altijd beschikbaar en hoe ouder het kind wordt hoe meer hij te maken krijgt met voorwaarden en eisen van de wereld.

Naar mijn bescheiden mening is de staat van Zijn van de wijze niet vergelijkbaar met die van een baby. Een wijze heeft moeten leren door de illusie heen te kijken. Alleen al voor het doorworstelen van advaita geschriften en het invoelen van de advaita visie is toch wel enige intelligentie en rijpheid vereist die een baby niet heeft.  

De wijze heeft een gerijpte intelligentie, een mind die in staat is zijn echte plaats te weten in het universum. Hij doorvoelt dat er sprake is van eenheid. Tegelijk kan hij functioneren in dualiteit. Hij accepteert dat hij voeding nodig heeft en doet iets om dat te bemachtigen. Ook geldt dat hoe zeer hij ook in het Nu leeft hij zich wel degelijk iets kan herinneren. Iemand die echt in het Nu leeft kan zich geen taal herinneren of wat dan ook. Ik heb daar laatst een documentaire over gezien en de patiënt in kwestie maakte niet echt een gelukkige indruk.

Naar mijn mening is het ego onderdeel van de natuurlijke staat. Het ego hoort er gewoon bij. Het is geen foutje, het is een biologische noodzaak. Een mens kan niet functioneren zonder ego. Zonder ego ben je een plant. Planten hebben geen ego, maar is het de bedoeling om een plant te worden? Ik denk het niet. 

De wijze ziet het ego als een onderdeel van eenheid. Alles in eenheid heeft zijn functie en dat geldt ook voor het ego. Hij vecht niet tegen het ego, beschouwt het niet als iets waar iets mis mee is, maar accepteert het.

Hij leeft in eenheid, maar ziet in dat het ego nodig is om het lichaam te laten functioneren in die eenheid.


Wat een probleem is als mensen alleen maar denken dat ze het ego zijn, dat opblazen tot enorme proporties. Met een ego dat functioneert binnen eenheid van zijn is niks mis.

Zolang er een lichaam is, is er een ego, want het ego is daar een natuurlijk verlengstuk van. Vandaar dat egoloosheid helemaal niet kan. Iemand die zegt wel egoloos te zijn belazerd de boel en heeft naar alle waarschijnlijkheid een superego, waar hij zichzelf niet bewust van is. Dit is de sekteleider, die  door een gebrek aan zelfkritiek zijn volgelingen die denken dat hij God zelf is, de vernieling in jaagt.

Wat betreft egoloosheid kwam Ramana Maharshi nog het meest in de buurt, maar die werd door anderen gevoed en liet insecten over hem heen kruipen. Dankzij verzorging ging hij niet snel dood, maar een dergelijke staat is voor de verlichte zonder ashram en volgelingen denk ik een beetje problematisch.........

17 augustus 2010

Curriculum Vitae

Naam: Geen

Geboren: Niet

Leeftijd: Nu

Geslacht: Nee

Woonplaats: Hier

Pasfoto:

De bloem

Het enige verschil tussen ons en een bloem is dat wij hersenen hebben en daarmee een ego.

Mentale standpunten

Over ieder willekeurig onderwerp kan ieder willekeurig standpunt worden geformuleerd met argumenten.
Het ego gebruikt mentale standpunten om de afgescheidenheid kracht bij te zetten.

Het ego is het principe van afscheiding. Het ontleent zijn bestaansrecht aan alles wat dat principe bevestigd.

Ik heb nog nooit een discussie meegemaakt waarbij mensen die een verschillend mentaal standpunt hadden nader tot elkaar kwamen.
Wat je wel vaak ziet is dat naarmate een discussie vordert de standpunten extremer worden. Het ego laat zijn spierballen zijn. Een discussie is fitness voor het ego.

De wijze doet niet mee aan dergelijke discussies. Hij of zij zal ook wanneer hij of zij daartoe uitgedaagd wordt geen deelnemer worden en of zwijgen danwel iets relativerends zeggen.

Uiteindelijk zijn alle mentale standpunten slechts ideeën. Het ene is niet beter of slechter dan het andere. Een idee is iets dat ontstaat uit het onveranderlijke en daar vanzelf snel in terugkeert, net zoals alles.  

   

16 augustus 2010

Bewustzijn

Wat is het leven anders dan een stroom van gebeurtenissen die zich afspelen binnen bewustzijn?

Nisargadatta Maharaj

Watch your Guru

De grootste illusie is te denken dat het mogelijk is om geen ego te hebben. Een ego hoort simpelweg bij een lichaam, net zoals hersenen, longen en een hart.
Het principe van afscheiding zit in ons brein en in onze genen.
Het is een natuurlijke functie, net zoals eetlust of de behoefte om te ademen.
Dat krijg je er niet uit ook al bevind je je nog zo in de 'verlichte' staat.

Binnen het ongemanifesteerde zijn ontstaan vormen. En een zo'n vorm is een lichaam met een ego.
Wat je weleens ziet bij mensen die denken dat ze geen ego meer hebben is dat ze geloven dat ze God zelf zijn. Dat schept een superego.

Dergelijke mensen zijn niet meer in staat om om zichzelf te lachen, zichzelf te relativeren en al helemaal niet om kritisch naar hun ego te kijken (want ze denken dat ze dat niet hebben....).

Wat dat betreft geldt hoe groter geest hoe groter beest. Spiritueel bewustzijn is zeker geen garantie voor relativeringsvermogen. Eerder is er juist een kans op een opgeblazen ego.

Vreemd genoeg trekt een superego mensen aan. Er zijn veel onzekere mensen op deze wereld. Juist in het 'spirituele wereldje'. Die voelen zich aangetrokken tot mensen die beweren het allemaal te weten en het ego te hebben overwonnen.

Hou in de gaten dat iedere 'verlichte' een ego heeft zolang hij of zij een mond heeft om mee te praten. En zeker als iemand denkt 'verlicht' te zijn en mensen om zich heen heeft die hem of haar 'aanbidden' neemt dat ego grote en soms zelfs griezelige proporties aan. Als zo'n goeroe dan ook nog de ambitie heeft om de wereld te redden (en een aantal bekende goeroes hebben die ambitie) heeft het ego groteske vormen gekregen.
Iemand met een echt verlicht bewustzijn weet dat alles gebeurt zoals het moet gebeuren en zal zich nooit als redder van wie of wat dan ook presenteren. Een bescheiden houding kenmerkt de ware goeroe.

Spiritueel bewustzijn is weten dat het ego illusie is, maar ook als je weet dat een fata morgana een fata morgana is wil dat niet zeggen dat deze automatisch verdwijnt.

Ramana Maharshi is een voorbeeld van een guru met een zeer beperkt ego, maar die moest dan ook vaak door anderen gevoed worden, want zelf 'vergat' hij te eten. Zoiets is een aanwijzing voor het wegvallen van de normale ego functies.

Echter van de gemiddelde moderne guru is het ego very alive and kicking, hoe mooi en 'ego overstijgend' het verhaal ook lijkt. Dat geldt in versterkte mate voor goeroes die rond hun persoon een (media)circus hebben gebouwd, want om dat voor elkaar te krijgen moet je een behoorlijk ego hebben.

Vermoedelijk hebben de meest 'verlichte' goeroes geen high profile website en leven ze rustig in een klein onopvallend huisje op een onopvallende locatie. Ik kan me niet voorstellen dat een echte 'verlichte', zich presenteert op een manier van "Kijk mij eens", maar een onopvallend leven leidt dat gekenmerkt wordt door acceptatie, bescheidenheid, relativeringsvermogen en vriendelijkheid.

Take care everybody and Watch your Guru..........
He or she is just a human being like you............  

15 augustus 2010

Het pad van illusies

We leven in de tijd van hapklare consumptie spiritualiteit.
De moderne beoefenaar van sjamanisme gaat niet een half jaar zonder eten in de winter de wildernis in. Hij wil ook niet nachten bivakkeren boven een nest van roofmieren. Nee, hij doet een uurtje dansoefeningen, handig gepland in het weekend gevolgd door een lekkere lunch.
Mensen shoppen van het een naar het andere. De tegenwoordige mens is snel verveeld en doet dingen met de snelheid van een videoclip. Een beetje non dualiteit, een beetje dansen met engelen, fluisteren met paarden, scheppen van je eigen werkelijkheid, twitteren met Maria Magdalena en zoeken naar de graal. Maak er maar een vrolijke hutspot van.
Het moet vooral positief, luchtig en vrolijk worden gehouden.
In de tegenwoordige tijd is er geen enkel verschil tussen het nieuwste model HD TV en de nieuwste spirituele cursus. Of het zou moeten zijn dat rond het begrip spirituele cursus een semi heilig sfeertje hangt en dat is niet het geval bij de HD TV.
De moderne mens is niet geinteresseerd in een wezenlijke zoektocht, maar slechts in consumptie. De spirituele industrie is maar wat graag bereid om die te leveren.
OK, het is zondag, even kijken of het tuincentrum open is om daar Boeddha die in de aanbieding is op te halen.

 

  

 

Reincarnatie: een visie

Als een fysiek lichaam sterft blijft er iets achter:
dat wat achterblijft is een conglomeraat van onvervulde verlangens, herinneringen, trauma's.
Voor dat conglomeraat is zelfs een speciale naam, namelijk mentaal of causaal lichaam.
Ik denk dat dit een foute benaming is, een pakketje energie is naar mijn mening geen lichaam.

Wat er gebeurt na de dood is dat dit pakketje zich kan hechten aan een nieuw fysiek lichaam.
Kan nu gezegd worden dat nadat dit is gebeurd, dezelfde persoon is herboren?

Het antwoord is nee. Invloeden die de nieuwe persoon maken bestaan uit:
1. Zijn fysieke lichaam en de aanleg daarvan. Denk bijv. aan aangeboren neiging tot intelligentie, psychische problemen, gezondheidsproblemen, uiterlijk.
2. Datgene wat zijn ouders en zijn cultuur erin stoppen. Denk aan normen en waarden, opvoeding, religie, onderwijs, taal.
3. De omstandigheden waarin de persoon opgroeit: De economische situatie waar hij mee te maken krijgt (armoede of rijkdom), klimaat (Noordpool of tropisch eiland), soort beschaving (Bosjesman of high tech).

In het licht van het voorgaande is de invloed van dit energiepakketje beperkt.

Wel denk ik dat het energiepakketje zich alleen zal hechten aan een persoon waarbij sprake is van resonantie.

Zo zou ik me kunnen voorstellen dat mijn herinneringspakketje een grotere kans heeft om terecht te komen bij een persoon die wordt opgevoed in een intellectualistische Boeddhistische sfeer in Los Angeles dan bij een fundamentalistische strijder in Somalië (hoewel je kunt nooit weten)...........

Die resonantie is waarschijnlijk de aanleiding tot de visie die je in alle boekjes over reïncarnatie aantreft namelijk dat de persoon als geheel herboren wordt.  
Maar dat is niet juist! Als de persoon die je nu bent dood gaat dan is het over en uit. Einde verhaal. Er blijft iets over, maar dat is vergelijkbaar met de rook na verbranding.

Je leeft wel eeuwig, maar alleen als je weet dat je niet een persoon bent en nooit bent geweest, maar alles wat is. Een persoon is per definitie een tijdelijk verschijnsel en zal nooit langer leven dan pakweg 100 jaar. Daarna is de show echt over. Hoogstens dat er nog wat rook dwarrelt naar een ander lichaam toe.
  

13 augustus 2010

Er gebeurt wat er gebeurt......

In de spirituele wereld zie je dat mensen geneigd zijn om als er iets geks in hun leven gebeurt er vanuit te gaan dat dit iets met hun te maken heeft.
Nisargadatta wijst erop dat dit vaak niet het geval is. Alles is een. Er is maar 1 energiesysteem. Als ik ergens in het water een vervuilende stof doe dan spoelt die misschien heel ergens anders aan land.
Zo kan het zijn dat iemand in Mexico een klap geeft en dat als gevolg daarvan er iets geks in mijn leven gebeurt.
Een van de uitingsvormen van de energie van afscheiding is dat we alles op onszelf betrekken en dat komt vreemd genoeg het meeste voor in de spirituele wereld. Juist die mensen zijn geneigd om alles te analyseren en op zichzelf te betrekken.
Mensen die zich niet met spiritualiteit bezig houden hebben daar over het algemeen minder last van. Die denken 'het gebeurt gewoon.' En vaak hebben die gelijk........... 
Niet alles wat er gebeurt hoeft begrijpelijk, rechtvaardig, karmisch of wat dan ook te zijn. Soms krijg je gewoon een 'onverdiende dreun' omdat er ergens in het totale energie systeem sprake is van disharmonie.

Uiteindelijk is er maar 1 oplossing voor wat voor probleem dan ook en dat is beseffen dat je onkwetsbaar en eeuwig bent.  
Niets werkelijks kan bedreigd worden............

De wereld is zoals wij hem willen

De wereld is precies zoals wij hem willen. Kijk eens wat voor games er worden verkocht en je zult zien dat het voornamelijk games zijn waarin strijd wordt geleverd.
Kijk naar de persoonlijke interacties van veel mensen en de conflicten die zich daarin afspelen. 
De wereld  is slechts een uiterlijke manifestatie van het ego principe dat in de mens zijn hoogtepunt kent.
Er is niets mis met de wereld. Er is ook niets mis met het ego principe want het principe van afscheiding was een evolutionaire noodzaak (zoals ik elders heb beschreven).
Alles is dus precies zoals het moet zijn. Het kan niet anders zijn dan het is.
Dit beseffen maakt de wereld een plaats waar perfectie heerst.
De wereld hoeft niet veranderd te worden, kan niet veranderd worden, maar is perfect zoals het is.
Dit is vrede.

Toekomst en verleden

De toekomst is alleen in de verbeelding. Het verleden alleen in de herinnering.
Beiden zijn alleen gedachten.
Net als je identiteit.
Zonder gedachten is er geen toekomst of verleden, geen identiteit, geen scheiding tussen binnen of buiten.  

12 augustus 2010

Lopende plant met een brein

In feite verschilt een mens niet veel van een plant welke ontstaat uit een zaadje.

Alleen kan de mens wandelen, heeft een brein, wat aanleiding geeft tot een ego.

Dat ego is het gevoel van individualiteit. Het is ontstaan uit biologische noodzaak, maar is een illusie, ons gegeven door de natuur. Zelfs daarop hebben 'we' geen invloed gehad. Net zomin als we onszelf hebben gemaakt.  De mens is simpelweg deel van alles, net zoals een plant. 

Beiden zijn ontstaan uit de Aarde en zullen terugkeren naar de Aarde.

De Aarde is ontstaan uit kosmisch stof en zal terugkeren naar kosmisch stof.

Het kosmische stof is ontstaan uit de Big Bang en zal weer verdwijnen in het niets waar het vandaan kwam.

Jij bent dat niets, waarin alles zich afspeelt. .

Het enige waar je zeker van bent

Het enige waar je zeker van kunt zijn is dat er sprake is van een ik bewustzijn waarbinnen zich allerlei verschijnselen voordoen (lichaamssensaties, gevoelens, gedachten, de wereld).

Al het andere is speculatie. Misschien ben ik een vlinder die droomt dat hij Roeland is, misschien ben ik een simulatiepoppetje in een simulatie gemaakt door andere wezens (ja, daar is een serie BBC documentaires over gemaakt), misschien................ 

Het leuke van wat Nisargadatta zegt is dat hij het simpel houdt.

Er is het ik bewustzijn dat wordt waargenomen.

Waardoor het wordt waargenomen kunnen we niet waarnemen want we kunnen alleen objecten waarnemen. In het Engels wordt gezegd awareness (de onwaargenome waarnemer) neemt consciousness (bewustzijn) waar.

Een oog kan alles zien behalve het oog zelf. De waarnemer blijft onzichtbaar.



En dan hebben we natuurlijk de verschijnselen binnen het ik bewustzijn. Vrijwel iedereen (behalve een handjevol) let alleen daarop. De mind is erop getraind om zich te richten op verschijnselen. Als in een kamer zich een vlieg bevindt richt de mind zich op de vlieg niet op de ruimte in de kamer. 



Vandaar dat Nisargadatta het al een hele stap vooruit vindt als de aandacht uitgaat naar de ruimte (bewustzijn) waarin alles verschijnt.

Het kleine gezelschap dat daarin slaagt kan uiteindelijk uitkomen bij awareness, de onzichtbare altijd aanwezige waarnemer.  

En dan............ben je onsterfelijk.

De soefi mysticus Kabir werd gebeten door een hond. Hij zei de hond weet het, het lichaam weet het, maar ik ben onkwetsbaar.

Ik ben zonder Ik

Nisargadatta gebruikt het ik ben gevoel als vingerwijzing naar het ben zonder ik.
Ik ben is gekoppeld aan het lichaam. Zonder lichaam geen ik.
Uiteindelijk is het de bedoeling om vrij te komen van het tijdelijke, dus ook van het bewustzijn (consciousness) dat door het lichaam gegenereerd is.
Ik ben is een staat. Die staat wordt waargenomen door iets wat zelf niet waargenomen kan worden (awareness). 

Op http://www.maharajnisargadatta.com/nisargadatta_gita.php  tref je bijzondere teksten aan die dit aangeven.
Op bovenstaande link krijg je een goede samenvatting van waar het eigenlijk omgaat.

Ik ben is de stilte waarin ervaringen oprijzen. Het is het bewustzijn waar in alles wordt waargenomen.
Maar dit bewustzijn wordt zelf ook waargenomen dat is het BEN zonder ik. 
Dat BEN zonder ik waarnemen is onmogelijk. Een oog kan immers alles zien behalve zichzelf.........
Alleen objecten kunnen waargenomen worden. Niet dat wat waarneemt.

11 augustus 2010

Wat is een mens?

Naar mijn mening bestaat een mens uit twee componenten.

Het eerste is het voedsel lichaam. Het voedsel lichaam is ontstaan uit sterrenstof, waaruit Aarde is ontstaan die via dieren en planten is getransformeerd tot voeding. Vervolgens is dit omgezet in een menselijk lichaam met hersenen waaruit bewustzijn is ontstaan. Nisargadatta noemt dit consciousness ontstaan uit wat hij noemt de food body.

Uit ongemanifesteerde energie (avyakta) is gemanifesteerde energie (vyakta) voortgekomen die vervolgens aanleiding geeft tot menselijk bewustzijn (vyakti).
Overigens omvat ongemanifesteerde energie tevens gemanifesteerde energie. Het gemanifesteerde maakt deel uit van het ongemanifesteerde. 

De tweede component is dat zich astrale energieën aan een bepaald lichaam hechten. Het gaat hier om pakketjes van herinneringen en ervaringen van 'food bodies' die inmiddels dood zijn en zijn blijven rondhangen. Deze hechten zich aan lichamen waar ze een bepaalde affectie mee hebben. Dat kan te maken hebben met cultuur, omstandigheden waarin het lichaam ontstaat, de manier waarop dat lichaam in elkaar zit e.d.

Ik kan me voorstellen dat meerdere van dergelijke pakketjes zich aan 1 lichaam hechten. Sommige mensen ervaren een gevoel van innerlijke gespletenheid en dat kan ermee te maken hebben. Ook kan ik me voorstellen dat tijdens het leven deze pakketjes het lichaam verlaten en andere binnenkomen. Bij mensen die ineens grote veranderingen ondergaan kan dat het geval zijn ("je bent onherkenbaar veranderd").

Belangrijk is dat deze pakketjes vaak trauma's vertegenwoordigen (want die laten de grootste astrale imprint na) en een gevoel van afscheiding in zich dragen. Onder invloed hiervan zal het voedsel lichaam tot acties komen die de afscheiding versterken bijv. ruzies uitlokken, situaties van slachtofferschap of juist macht scheppen. Kortom alles wat het ik gevoel kan versterken. Hierdoor worden die astrale energieën sterker. Deze voeden op alles wat het gevoel van afscheiding versterkt. Vandaar alle ellende die wij elkaar aandoen.

Stel nu ondanks alles komt het voedsel lichaam op het spirituele pad en het gevoel van afscheiding wordt minder (inderdaad against all odds, daarom komt het zo weinig voor). De astrale energieën zullen dan weggaan of eenvoudigweg oplossen. Nisargadatta suggereert in een wonderschoon gesprek met een zekere Paul iets dergelijks (zie het boek van Nisargadatta wat ik een paar blogs eerder deze club aanraadde om gratis te downloaden en dan het gesprek Paul's redemption).

Astrale energieën hebben voeding nodig en die voeding halen ze uit ellende. Krijgen ze dat voedsel niet dan zullen ze elders een heenkomen zoeken of oplossen.

Als dit proces van het oplossen van het ik gevoel is voltooid wordt gezegd dat er sprake is van verlichting. Die persoon laat dat geen astrale imprint meer achter. Immers de astrale imprint die iemand achterlaat is gebaseerd op het gevoel van afscheiding. Als dat er niet meer is dan is er ook niets meer dan een astrale afdruk kan achterlaten.

Er wordt dan gezegd dat de ziel ophoudt te incarneren. Een fout begrip want een pakketje aan herinneringen is geen ziel. Echter aangezien het hele gebeuren hier op Aarde gebaseerd is op illusies is het te begrijpen dat sommigen die veel waarde hechten aan het het ik gevoel dat optuigen tot iets wat het niet is. Het ego wil zich een echte entiteit voelen in plaats van slechts een verzameling van astrale illusies (wat het in werkelijkheid is). 

Samenvattend: de mens is getransformeerde aarde plus wat astrale energieën. Dat alles schept een ik gevoel wat alles zal doen om zichzelf in stand te houden. Soms komt iemand op een authentiek spiritueel pad en lost alles op waar het vandaan kwam: het ongemanifesteerde Zijn.

In werkelijkheid is het gemanifesteerde onderdeel van het ongemanifesteerde maar dat voelt niet zo, zeker zolang de illusie van afgescheidenheid er is. In feite is het hele spirituele proces niet meer dan het vrijkomen van illusies. Er verandert niets, je ervaart alleen de dingen zoals ze zijn en altijd zijn geweest.

The memory of the past unfulfilled desires traps energy, which manifests itself as a person. When its charge gets exhausted, the person dies. Unfulfilled desires are carried over into the next birth. Self-identification with the body creates ever fresh desires and there is no end to them, unless this mechanism of bondage is clearly seen. It is clarity that is liberating, for you cannot abandon desire, unless its causes and effects are clearly seen. I did not say the same person is reborn. It dies for good. But its memories remain and their desires and fears. They supply the energy for a new person. The real takes no part in it, but makes it possible by giving it the light. p.381 I am that

Q. How does the error of being a person originate? NM A bundle of memories and mental habits attracts attention, awareness gets focalised and a person suddenly appears. Remove the light of awareness, go to sleep or swoon away - and the person disappears. p.255 I am that

When you believe yourself to be a person, you see persons everywhere. In reality there are no persons, only threads of memories and habits. At the moment of realisation the person ceases. p.37 I am that

Het principe van afscheiding

In de mens heeft het principe van afscheiding zijn hoogtepunt of dieptepunt (net hoe je het wilt noemen) bereikt. Al vanaf jong kind was ik verbaasd hoe mensen elkaar nodeloos pijn doen.
In dieren doet het principe van afscheiding zich ook voor, maar als een dier een ander dier pijn doet dan heeft dat in biologisch opzicht zin (willen opeten bijv.). Het nodeloze pijn doen van mensen door andere mensen is uniek.
In tegenstelling tot dieren kan de mens zich echter bevrijden van het principe van afscheiding. Dat noemen we verlichting. Echter dit gebeurt slechts hoogstzelden.

Alle problemen van wat voor aard dan ook hebben 1 ding met elkaar gemeen. Ze hebben betrekking op een ik. Zonder ik geen problemen.
Het valt mij op hoe mensen geneigd zijn om hun ik aan alle kanten te bekijken en te analyseren. Men vindt het ik interessant, belangrijk en wil er van alles over weten.
Echter als je een glasscherf in je voet hebt helpt het analyseren van die glasscherf dan?
Nee, het verwijderen van de glasscherf helpt wel. Zonder ik geen problemen, it is as simple as that.
Een citaat van Osho in een boek over de weg van de Soefi's: "Totdat je sterft, kan ik niets voor je doen."

10 augustus 2010

Wie ben ik?

Eerder heb ik geschreven dat ik in navolging van Ramana Maharshi van mening bent dat wat reincarneert een pakketje aan herinneringen is van ervaringen. Dit pakketje zweeft na de dood rond in astrale vorm en kan zich aan een ander lichaam hechten.
Dan de grote vraag: Ben ik dat pakketje?
Antwoord: Nee natuurlijk niet. Als een band een liedje speelt en dat liedje wordt uitgezonden dan zijn de radiogolven van dat liedje niet de band.
Als een voorwerp iets produceert dan is wat dat voorwerp produceert niet het voorwerp zelf. Het is hoogstens een restproduct. 


Dus 'ik' incarneer niet. Reïncarnatie is hoogstens een illusie. Bijna alle New Age auteurs zien een pakketje bestaande uit ervaringen en herinneringen aan voor een zelfstandige ziel en dat is volkomen onzin. Het is alsof je de radiogolven van het liedje aanziet voor de band. 

Ben ik dan de biologische machine waarvan de hersenen zorgen voor bewustzijn?
Velen denken van wel, maar die machine verandert doorlopend. Ben ik de pasgeboren baby, de tiener die ooit een bejaarde zal worden?
Ben ik dan het bewustzijn in het ik? Dat zou kunnen maar dat bewustzijn floept aan en het zal op een gegeven moment uitgaan.

Wie heeft die biologische machine inclusief het bewustzijn gemaakt? Het bestaan zelf. Niet mijn ouders zijn mijn ouders, maar al hun voorgeslacht, en de dieren daarvoor en de planten daarvoor en de sterren daarvoor enz.

Als ik helemaal terugga dan is vanuit het ongemanifesteerde het gemanifesteerde voortgekomen. Dat noemen we de Big Bang.
 
Dus ik ben alles wat gemanifesteerd en ongemanifesteerd is. Ik ben de stilte waarbinnen de vormen oprijzen en verdwijnen.
Dit betekent dat ik onkwetsbaar, eeuwig en vormloos ben.
Ik ben niet dit tijdelijke verhaal als mens, maar de oneindigheid zelf. Dat waarin universa ontstaan en weer verdwijnen.
Dat is het enige wat ik kan zijn. Al het andere is illusie en waan.

 

Dieren kunnen denken

Vandaag een interessant artikel in Time over het feit dat dieren kunnen denken.  Eerder verscheen in de New York Times een artikel over tijd in de 'mind van dieren'.
Ik citeer een artikel in de Volkskrant hierover: "Volgens het weekblad is er steeds meer wetenschappelijk bewijs dat dieren net als mensen kunnen denken, redeneren, overleggen en voelen''.
Wel verschilt de mate waarin sterk per dier.
Volgens Time dwingt dit de mens tot een andere omgang met dieren. Met name kan dan gedacht worden aan de bio industrie.  
De z.g. dam tussen dieren en mensen verdwijnt.
Zelf vermoed ik dat bepaalde dieren zoals dolfijnen zelfs intelligenter zijn als mensen. Het enige punt is dat dolfijnen geen handen hebben en daarom geen gereedschappen kunnen gebruiken. Daarom hebben ze ook geen techniek kunnen ontwikkelen.   

09 augustus 2010

Wie ben ik?

Probeer jezelf maar eens voor de geest te halen zonder te denken aan je uiterlijk (je huidige uiterlijk of je uiterlijk in het verleden), je geslacht, karakter eigenschappen, meningen, je verhaal (ervaringen).
Lukt dat? Kan dat? Wat blijft er over?

06 augustus 2010

I am unborn

Een klein kadootje voor de lezers van deze blog.

Hier kun je het boek I am unborn van Nisargadatta downloaden (pdf).

De hoofdstukken zijn kort. Het lezen is naar mijn smaak goed te doen vanaf een computerscherm.
Het bevat korte teksten van Nisargadatta uit de laatste jaren van zijn leven in fysieke vorm.

Het kan zijn dat deze inzichten verder gaan als de inzichten uit het eerste deel van zijn leven. Weet ik niet, want ik heb alleen boeken gelezen uit zijn laatste jaren.

In ieder geval is het boek I am unborn Nisargadatta op zijn radicaalst!

(Ik) ben

Volgens Nisargadatta zijn er 3 fasen van ZIJN:

1. Identificatie met de body/mind. Bewustzijn heeft zich geidentificeerd met het lichaam en de gedachten. Dit is de staat van zijn van iedereen behalve een handjevol.

2. Weten dat je ik ben bent. Je beseft dat het enige wat constant blijft in je leven het ik ben gevoel is. Lichaam en gedachten veranderen, maar het ik ben blijft. Dit is de staat van zijn van velen die menen zich in de natuurlijke staat te bevinden. Echter aangezien er sprake is van een ik is er nog steeds sprake van sterfelijkheid. Het ik ben gevoel begint  in de eerste jaren na de geboorte en zal verdwijnen bij de dood. Het is weliswaar een onveranderlijk iets gedurende het leven, maar het ik en dus ook het ik ben is afhankelijk van het bestaan van een lichaam. Nisargadatta is er heel duidelijk over. De gemiddelde advaita leraar beschouwt dit als het bereiken van de natuurlijke staat (en dus als volledige verlichting), maar Nisargadatta ziet dit slechts als een klein beginnetje van inzicht.

3. Het ik valt weg uit de ik ben. Je beseft dat je er ook was voor je geboorte en zal zijn na je dood. Je bent het ongemanifesteerde waarin het manifesteerde oprijst. Dit is een staat van zijn die slechts een enkeling op deze planeet ervaart. Je weet dat je onsterfelijk, onkwetsbaar en tijdloos bent. Dit is de staat van zijn waaruit bijv. de Course is geschreven "Niets werkelijks kan bedreigd worden, niets onwerkelijks bestaat" en de staat van zijn van Nisargadatta en Ramana Maharshi. Beiden zijn nooit gestorven, maar zijn overal waar je kijkt.  Het is het ultieme medicijn.  

Zelf liefde

Vaak lees je in spirituele boeken dat je van jezelf zou moeten houden. Dat is zelf liefde. Hele boeken zijn er over vol geschreven: "I love myself" enz. Op het eerste gezicht lijkt dat mooi maar er is een grote valkuil. 

Er wordt namelijk uitgegaan van een zelf. Een zelf (ego) staat per definitie tegenover de wereld (niet zelf).

Als het zelf er niet meer is in bovenstaande uitdrukking dan hou je alleen liefde over.

Zelf liefde is een van de hulptechniekjes die in het spirituele circuit worden aanbevolen om het ego tijdelijk overeind te houden en eventjes beter te doen functioneren. Tot de volgende confrontatie tussen zelf en niet zelf (de wereld). 

Zolang er een zelf is zal er lijden en dood zijn.
Zonder een zelf, maar met liefde is er slechts eeuwig leven en liefde. De dualiteit tussen zelf en niet zelf is dan weggevallen en wat overblijft is de eeuwige vrede van het onkwetsbare en tijdloze. Dat is liefde.

05 augustus 2010

Altijd ZIJN

"Sommige goeroes zeggen dat ze in een volgend leven terug zullen komen. Ik niet.
Wat je ook ziet, ik ben het, ik zal er altijd zijn."

Nisargadatta Maharaj in I am Unborn

Degene die weet dat hij het ZIJN is kan niet sterven, kan niet lijden, kan geen enkele ziekte hebben, is onkwetsbaar en zal altijd ZIJN.

Definitie spiritualiteit

Hier de definitie van spiritualiteit volgens 99,9% van het 'spirituele' aanbod:
Spiritualiteit is een hulptechniekje voor het ego om zich beter te voelen en beter te kunnen functioneren in de wereld.

Helaas voor het ego en gelukkig voor de commercie heeft dit type spiritualiteit op zijn best voor de hele korte termijn enig resultaat.

Mensen gaan van de ene training naar de andere want de volgende zal wel helpen............


Uiteindelijk is de enige oplossing weten dat je niet het ego maar het tijdloze ZIJN bent.

Jij bent niet geboren, zal nooit doodgaan, maar je bent datgene waar universa uit onstaan en in verdwijnen.



 

Nog een keer over de vrije wil

Hier een interessant artikel over de vrije wil en het koopgedrag van vrouwen.
Iemand denkt dat zij uit vrije wil beslist iets te kopen, maar...........

03 augustus 2010

De afscheiding

Hoewel alles een is, heeft eenheid op een gegeven moment de illusie van afscheiding gecreeerd.
Deze illusie was nodig toen hogere dieren verschenen die iets moesten doen met andere vormen (dieren, planten.) om te eten, paren e.d. Alleen als je namelijk afgescheiden voelt kom je in actie. Anders koester je je slechts in zalige eenheid (en verhonger je vervolgens, moet even denken aan Ramana Maharshi die op een gegeven moment min of meer onder dwang eten toegediend kreeg). 
Ramesh Balsekar noemt deze illusie van afscheiding de goddelijke hypnose.
Eenheid levert geen half werk af, vandaar dat volgens Nisargadatta slechts 1 op de 10 miljoen erin slaagt om deze illusie helemaal achter zich te laten.
Dat is natuurlijk erg weinig. Het is mogelijk om te weten dat er geen afscheiding is, dat ook te doorvoelen, maar toch blijft er een hardnekkig gevoel van een ik die iets doet en tegenover andere ikken en de wereld staat.
Soms is het frusterend om aan de ene kant te weten dat er alleen eenheid is, maar aan de andere kant dat hardnekkige gevoel van afscheiding toch te ervaren.
M.i. is het beste om te aanvaarden dat ook dit hardnekkige gevoel deel uitmaakt van de eenheid. Ramesh Balsekar zei dat de beste indicatie is dat iemand op het punt staat de natuurlijke staat te bereiken dat het je helemaal niets kan schelen of je die staat bereikt.
In dat geval probeer je niets te overwinnen, maar aanvaard je de dingen eenvoudig zoals ze zijn. En dat is de beste manier voor het werkelijk op een doorleefde manier ervaren van eenheid. 
Het gevoel van afscheiding is geen weeffoutje, maar een essentieel deel van eenheid. Daartegen vechten op wat voor manier dan ook schept alleen maar meer disharmonie (en als gevolg van dit verschijnsel is er al zoveel disharmonie).
Zelf denk ik dat ook dieren een gevoel van afscheiding ervaren (immers een dier moet voedsel zoeken), maar in de mens kent dit een hoogtepunt (of dieptepunt). Tegelijk heeft de mens in principe de mogelijkheid dit te doorzien, al lukt dat maar 1 op de 10 miljoen totaal. Ons rest slechts een groot respect voor de effectiviteit van hoe de natuur in elkaar zit.    

02 augustus 2010

Spiritualiteit

Spiritualiteit is weten dat je niet de tijdelijke vorm bent maar het eeuwige en onkwetsbare Zijn.
Helaas is in de praktijk maar een heel klein deel van wat onder spiritualiteit verstaan wordt daarop gericht. Ik schat niet meer dan 0,1%.
Het grootste deel richt zich op het beter doen functioneren van het valse zelf (ego), meer macht creëren voor het ego (wat nooit lukt) of occulte kunstjes.
In principe niets mis mee, maar het heeft met spiritualiteit niets te maken, al wordt het wel zo genoemd.    
Wat dat betreft is het woord spiritualiteit misschien wel de grootste illusie.

Het ultieme medicijn

Het grootste probleem is dat mensen zich volkomen identificeren met hun persoonlijk drama en geen idee hebben van de stilte waarin dat zich afspeelt.
Toch is die stilte wie je bent en het enige wat altijd zal bestaan.
De stilte is het ultieme medicijn.




Depeche Mode - Enjoy The Silence

Voor de geboorte en na de dood

De toestand van voor je geboorte is hetzelfde als de toestand na de dood.
De stilte die zich heeft verbonden met het lichamelijke sensaties, gevoelens, emoties, meningen, gedachten, een verhaal zal dan weer pure stilte zijn.
Stilte wordt stilte vermengd met van alles en wordt tenslotte weer stilte.

01 augustus 2010

Ik ben

Het enige wat in ons leven altijd constant is gebleven is het 'ik ben' gevoel. Het lichaam wat je nu hebt is niet te vergelijken met het lichaam wat je had als baby. Je gedachten, meningen, gevoelens zijn anders.
Bij mediteren op dit 'ik ben' gevoel valt het me op hoe moeilijk het is om niet een plaatje te zien in de vorm van mijn huidige lichaam. Het 'ik ben' gevoel heeft zich gehecht aan dat steeds veranderende lichaam en dat is te merken.
Maar toch is het eenvoudig in te zien dat er geen ware ik is in de vorm van het lichaam. Wie zou dat moeten zijn. Ik als baby, tiener, mijn huidige vorm?
Het 'ik ben' gevoel heeft geen geslacht, het heeft zelfs geen menselijke identiteit. Waar is het wel mee te vergelijken?
Het heeft het meest van een leegte, een gevoel van ruimte. En in die ruimte verschijnt alles: Gedachten, gevoelsimpressies, lichaamssensaties (inclusief de ervaring van het hebben van een bepaalde lichaamsvorm).
Ik heb een plaatje gevonden die dit gevoel het beste weergeeft. Echt dit 'ik ben' gevoel visualiseren is onmogelijk, maar het volgende plaatje komt in de buurt.
Het is een plaatje van de sterrenhemel. Een leegte waarin wisselende objecten voorkomen. Die objecten noemen we 'het leven'. Zij verschijnen in de leegte 'ik ben'. Een leegte die vol is met alles dat is.

Kijkend naar de sterrenhemel zie ik mezelf.